Debian Administration - Plan Szkolenia

Dystrybucja Debian

Czym jest Debian?

• Wybór wersji Debiana
• Wsparcie i pomoc dla Debiana
• Społeczność Debiana

Podstawy konsoli

• Znak zachęty powłoki
• Znak zachęty powłoki w środowisku X
• Konto root i znak zachęty powłoki roota (su, sudo, uruchamianie programów jako root w środowisku X)
• Narzędzia GUI do administracji systemem
• Konsole wirtualne
• Jak wyjść z wiersza poleceń
• Jak wyłączyć system
• Przywracanie sprawnej konsoli
• Dodatkowe sugerowane pakiety dla początkujących
• Dodatkowe konto użytkownika
• Konfiguracja sudo

System plików

• Uprawnienia w systemie plików
• Kontrola uprawnień dla nowo tworzonych plików: umask
• Uprawnienia dla grup użytkowników (group)
• Znaczniki czasu
• Dowiązania
• Potoki nazwane (FIFO)
• Gniazda
• Pliki urządzeń
• Specjalne pliki urządzeń
• procfs i sysfs

Midnight Commander (MC)

• Dostosowywanie MC
• Uruchamianie MC
• Menedżer plików w MC
• Sztuczki wiersza poleceń w MC
• Wewnętrzny edytor w MC
• Wewnętrzna przeglądarka w MC
• Funkcje automatycznego uruchamiania MC
• Wirtualny system plików FTP w MC

Podstawowe uniksopodobne środowisko pracy

• Powłoka logowania
• Dostosowywanie basha
• Specjalne skróty klawiszowe
• Program stronicujący
• Ustawianie domyślnego edytora tekstu
• Jak wyjść z vima
• Rejestrowanie aktywności powłoki
• Podstawowe polecenia uniksowe

Proste polecenie powłoki

• Wykonywanie poleceń i zmienne środowiskowe
• Zmienna "$LANG"
• Zmienna "$PATH"
• Zmienna "$HOME"
• Opcje wiersza poleceń
• Wzorce glob powłoki
• Wartość zwracana przez polecenie
• Typowe sekwencje poleceń i przekierowania powłoki
• Aliasy poleceń

Uniksopodobne przetwarzanie tekstu

• Uniksowe narzędzia tekstowe
• Wyrażenia regularne
• Wyrażenia zastępujące
• Globalne zastępowanie za pomocą wyrażeń regularnych
• Wyodrębnianie danych z tabeli pliku tekstowego
• Fragmenty skryptów do łączenia poleceń potokami

Zarządzanie pakietami Debiana

Wymagania wstępne zarządzania pakietami Debiana

• Konfiguracja pakietów
• Podstawowe środki ostrożności
• Życie z ciągłymi aktualizacjami
• Podstawy archiwum Debiana
• Zależności pakietów
• Przebieg zdarzeń w zarządzaniu pakietami
• Pierwsza reakcja na problemy z zarządzaniem pakietami

Podstawowe operacje zarządzania pakietami

• apt-get/apt-cache a aptitude
• Podstawowe operacje zarządzania pakietami z wiersza poleceń
• Interaktywne korzystanie z aptitude
• Skróty klawiszowe w aptitude
• Widoki pakietów w aptitude
• Opcje metod wyszukiwania w aptitude
• Formuła wyrażeń regularnych aptitude
• Rozwiązywanie zależności przez aptitude
• Dzienniki aktywności pakietów

Przykłady operacji aptitude

• Wyświetlanie pakietów z dopasowaniem wyrażeń regularnych do nazw pakietów
• Przeglądanie z dopasowaniem wyrażeń regularnych
• Trwałe usuwanie pakietów wraz z konfiguracją
• Porządkowanie statusu instalacji automatycznej/ręcznej
• Aktualizacja całego systemu

Zaawansowane operacje zarządzania pakietami

• Zaawansowane operacje zarządzania pakietami z wiersza poleceń
• Weryfikacja plików zainstalowanych pakietów
• Zabezpieczanie przed problemami z pakietami
• Wyszukiwanie w metadanych pakietów

Wewnętrzne mechanizmy zarządzania pakietami Debiana

• Metadane archiwum
• Plik "Release" najwyższego poziomu i autentyczność
• Pliki "Release" na poziomie archiwum
• Pobieranie metadanych pakietu
• Stan pakietu dla APT
• Stan pakietu dla aptitude
• Lokalne kopie pobranych pakietów
• Nazwy plików pakietów Debiana
• Polecenie dpkg
• Polecenie update-alternative
• Polecenie dpkg-statoverride
• Polecenie dpkg-divert

Odzyskiwanie uszkodzonego systemu

• Niezgodność ze starą konfiguracją użytkownika
• Różne pakiety z nakładającymi się plikami
• Naprawianie uszkodzonego skryptu pakietu
• Ratowanie za pomocą polecenia dpkg
• Odzyskiwanie danych wyboru pakietów

Wskazówki dotyczące zarządzania pakietami

• Jak wybierać pakiety Debiana
• Pakiety z mieszanych źródeł archiwów
• Dostrajanie wersji kandydującej
• Aktualizacje i Backports
• Automatyczne pobieranie i aktualizacja pakietów
• Ograniczanie przepustowości pobierania dla APT
• Awaryjne obniżanie wersji
• Kto przesłał pakiet?
• Pakiet equivs
• Przenoszenie pakietu do systemu stabilnego
• Serwer proxy dla APT
• Małe publiczne archiwum pakietów
• Rejestrowanie i kopiowanie konfiguracji systemu
• Konwertowanie lub instalowanie obcego pakietu binarnego
• Wyodrębnianie pakietu bez dpkg
• Dodatkowe materiały do zarządzania pakietami

Inicjalizacja systemu

• Przegląd procesu rozruchu
• BIOS, program rozruchowy, mini-system Debian
• Znaczenie poziomu uruchomienia
• Konfiguracja poziomu uruchomienia
• Przykład zarządzania poziomem uruchomienia
• Domyślny parametr dla każdego skryptu init
• Nazwa hosta
• System plików
• Inicjalizacja interfejsu sieciowego
• Inicjalizacja usług sieciowych
• Komunikat systemowy
• Komunikat jądra
• System udev
• Inicjalizacja modułów jądra

Uwierzytelnianie i bezpieczeństwo

• Zwykłe uwierzytelnianie uniksowe
• Zarządzanie informacjami o kontach i hasłach
• Dobre hasło
• Tworzenie zaszyfrowanego hasła
• PAM i NSS
• Pliki konfiguracyjne używane przez PAM i NSS
• Nowoczesne scentralizowane zarządzanie systemem
• "Dlaczego GNU su nie obsługuje grupy wheel"
• Bardziej rygorystyczne zasady haseł
• Inne mechanizmy kontroli dostępu
• sudo
• SELinux, Apparmor
• Ograniczanie dostępu do niektórych usług serwerowych
• Bezpieczeństwo uwierzytelniania
• Bezpieczne hasło przez Internet
• Secure Shell
• Dodatkowe środki bezpieczeństwa dla Internetu
• Zabezpieczanie hasła roota

Konfiguracja sieci

Podstawowa infrastruktura sieciowa

• Nazwa domeny
• Rozwiązywanie nazw hostów
• Nazwa interfejsu sieciowego
• Zakres adresów sieciowych dla sieci LAN
• Obsługa urządzeń sieciowych

Nowoczesna konfiguracja sieci dla komputerów stacjonarnych

• Narzędzia GUI do konfiguracji sieci

Niskopoziomowa konfiguracja sieci

• Polecenia Iproute2
• Bezpieczne niskopoziomowe operacje sieciowe

Optymalizacja sieci

• Znajdowanie optymalnego MTU
• Ustawianie MTU
• Optymalizacja TCP dla WAN

Infrastruktura Netfilter

Aplikacje sieciowe

System pocztowy

• Podstawy nowoczesnych usług pocztowych
• Strategia konfiguracji poczty dla stacji roboczej

Agent transferu poczty (MTA) i agent użytkownika poczty (MUA)

• Przegląd exim4
• Podstawowy MUA – Mutt

Agent doręczania poczty (MDA) z filtrem

• Konfiguracja maildrop
• Konfiguracja procmail
• Ponowne doręczanie zawartości mbox

Serwer POP3/IMAP4

Serwer i narzędzie zdalnego dostępu (SSH)

• Podstawy SSH
• Przekierowanie portów do tunelowania SMTP/POP3
• Łączenie się bez zdalnych haseł
• Radzenie sobie z obcymi klientami SSH
• Konfigurowanie ssh-agent
• Jak zdalnie wyłączyć system przez SSH
• Rozwiązywanie problemów z SSH

Inne serwery aplikacji sieciowych

Inne klienty aplikacji sieciowych

Diagnozowanie demonów systemowych

System X Window

• Konfigurowanie środowiska graficznego
• Relacja serwer/klient
• Serwer X
• Uruchamianie systemu X Window
• Uruchamianie sesji X za pomocą gdm
• Dostosowywanie sesji X (metoda klasyczna)
• Dostosowywanie sesji X (nowa metoda)
• Łączenie zdalnego klienta X przez SSH
• Bezpieczny terminal X przez Internet
• Aplikacje X
• Biurowe aplikacje X
• Narzędziowe aplikacje X

Wskazówki systemowe

Program screen

• Scenariusz użycia screen(1)
• Skróty klawiszowe dla polecenia screen

Rejestrowanie i prezentacja danych

• Demon dziennika
• Analizator dzienników
• Czyste rejestrowanie aktywności powłoki
• Dostosowane wyświetlanie danych tekstowych
• Dostosowane wyświetlanie czasu i daty
• Kolorowe echo powłoki
• Kolorowe polecenia
• Rejestrowanie działań edytora w celu złożonych powtórzeń
• Rejestrowanie obrazu graficznego aplikacji X
• Rejestrowanie zmian w plikach konfiguracyjnych

Wskazówki dotyczące przechowywania danych

• Konfiguracja partycji dysku
• Dostęp do partycji przy użyciu UUID
• Konfiguracja systemu plików
• Tworzenie systemu plików i sprawdzanie integralności
• Optymalizacja systemu plików za pomocą opcji montowania
• Optymalizacja systemu plików przez superblok
• Optymalizacja dysku twardego
• Używanie SMART do przewidywania awarii dysku twardego
• Zwiększanie dostępnej przestrzeni dyskowej za pomocą LVM
• Zwiększanie dostępnej przestrzeni dyskowej przez zamontowanie innej partycji
• Zwiększanie dostępnej przestrzeni dyskowej za pomocą dowiązań symbolicznych
• Zwiększanie dostępnej przestrzeni dyskowej za pomocą aufs

Wskazówki dotyczące szyfrowania danych

• Szyfrowanie dysków wymiennych za pomocą dm-crypt/LUKS
• Szyfrowana partycja wymiany z dm-crypt
• Automatyczne szyfrowanie plików za pomocą eCryptfs
• Automatyczne montowanie eCryptfs

Monitorowanie, kontrolowanie i uruchamianie działań programów

• Mierzenie czasu procesu
• Priorytet planowania
• Polecenie ps
• Polecenie top
• Wyświetlanie plików otwartych przez proces
• Śledzenie działań programu
• Identyfikacja procesów używających plików lub gniazd
• Powtarzanie polecenia ze stałym odstępem czasu
• Powtarzanie polecenia w pętli po plikach
• Uruchamianie programu z GUI
• Dostosowywanie programu do uruchomienia
• Zabijanie procesu
• Planowanie zadań jednorazowych
• Planowanie zadań regularnych
• Klawisz Alt-SysRq

Wskazówki dotyczące konserwacji systemu

• Kto jest zalogowany w systemie?
• Ostrzeganie wszystkich
• Identyfikacja sprzętu
• Konfiguracja sprzętu
• Czas systemowy i sprzętowy
• Konfiguracja terminala
• Infrastruktura dźwięku
• Wyłączanie wygaszacza ekranu
• Wyłączanie sygnałów dźwiękowych
• Zużycie pamięci
• Sprawdzanie bezpieczeństwa i integralności systemu

Jądro systemu

• Parametry jądra
• Nagłówki jądra
• Kompilowanie jądra i powiązanych modułów
• Kompilowanie źródeł jądra: standardowa metoda Debiana
• Kompilowanie źródeł modułu: standardowa metoda Debiana
• Niewolne sterowniki sprzętowe

System zwirtualizowany

• Narzędzia wirtualizacji
• Przebieg pracy wirtualizacji
• Montowanie pliku obrazu dysku wirtualnego
• System chroot
• Wiele systemów stacjonarnych

Zarządzanie danymi

Udostępnianie, kopiowanie i archiwizowanie

• Narzędzia do archiwizacji i kompresji
• Narzędzia do kopiowania i synchronizacji
• Idiomy dla archiwum
• Idiomy dla kopii
• Idiomy dla wyboru plików
• Kopia zapasowa i odzyskiwanie
• Zestawy narzędzi do tworzenia kopii zapasowych
• Przykładowy skrypt do tworzenia kopii zapasowej systemu
• Skrypt kopiujący do tworzenia kopii zapasowej danych
• Wymienne urządzenie pamięci masowej
• Udostępnianie danych przez sieć
• Nośniki archiwalne

Dane binarne

• Przeglądanie i edytowanie danych binarnych
• Manipulowanie plikami bez montowania dysku
• Redundancja danych
• Odzyskiwanie plików danych i analiza kryminalistyczna
• Dzielenie dużego pliku na małe pliki
• Czyszczenie zawartości plików
• Pliki tymczasowe
• Wymazywanie całego dysku twardego
• Wymazywanie nieużywanych obszarów dysku twardego
• Odzyskiwanie usuniętych, ale wciąż otwartych plików
• Wyszukiwanie wszystkich dowiązań twardych
• Niewidoczne zużycie miejsca na dysku

Infrastruktura bezpieczeństwa danych

• Zarządzanie kluczami dla GnuPG (podpisywanie i szyfrowanie)
• Suma MD5